پروانه ای در مُشت

81- کی مقصره؟!

sajadrashidi — Wed, 02 Jul 2008 05:35:18 GMT

بچه که هستی، وقتی مشقاتُ ننوشتی و به خانم/آقا معلم راستشُ می گی که مشق ننوشتی، دعوات می کنه!! دفعۀ بعد یاد می گیری دروغ بگی که خونه جا گذاشتی تا خانم/آقا معلم بگه باشه، جلسۀ بعد با خودت بیار!

بزرگتر می شی، دلت می خواد بری سراغ موسیقی اما پدر از تو می خواد مهندس بشی! جرات «نه» گفتن نداری! به هر جون کندنیه به درستی یا با تقلب کنکورُ رد می کنی و می شی دانشجو!

تو دانشگاه درست خوب نیست! بعضی از درسا رو با روشای غیرطبیعی پاس می کنی و به پروژه می رسی! نمره ت می شه 9 !! به استاد التماس می کنی! براش هزار جور داستان می بافی اما نتیجه نمی ده! در نهایت یه کم سر کیسه رو شل می کنی و با نمرۀ 12 پاس می شی! حالا شدی مهندس عمران!!

میای بیرون و دنبال کار می گردی! با استفاده از بند «پ» یه جا استخدام می شی و چند تا پروژۀ ساختمانی بر می داری! اما تو محاسباتشون مثه دوران دانشگاه می مونی و با استفاده از تجربه ت(!) یه چیزی تحویل می دی!

چند وقت بعد ساختمون رو سر حدود بیست تا آدم فرو می ریزه و خیلیاشون می میرن! یهو همه پیداشون می شه! صدا و سیما، قوۀ قضاییه، شهرداری و ...

انگشت اتهام همه شونم به سمت توئه!! دلت می خواد همۀ این سناریو رو براشون تعریف کنی اما بغض راه گلوتُ بسته!

تو محکوم می شی تا یه عده قهرمان باشن!!

پ.ن.1: شکی نیست که مهندس ناظر و مهندس محاسب تو این قضیه مقصرن! اما آیا هیچ کس دیگه تو این سناریو مقصر نیست؟!

پ.ن.2: مقصر اصلی کیه؟!

80- گربه ی من فراریه!!

sajadrashidi — Fri, 27 Jun 2008 21:30:18 GMT

یکشنبه عصر بود! یه نسیم خنک از زیر لباسم رد می شد و قلقلکم می داد! هوا به خاطر بارون صبح خنک شده بود! بوی نون که از تو تنور در میومد، اشتهای آدمُ باز می کرد! من نفر پنجم بودم! یه آقای مُسن، یه دختر جوون و دو تا خانم میانسال جلوی من ایستاده بودن و بلافاصله بعد از من یه آقا با بچۀ پنج ساله ش!

کنار نونوایی محلۀ ما یه درخته! یه درخت تنومند قدیمی! اونطرف تر چند تا مغازه و یه سوپرمارکت! پیرمرد اول صف که نون گرفت، وقتی خواست پول بده فهمید (و البته فهمیدیم) که نون هم گرون شده!! صداشُ یه کم صاف کرد و شروع کرد به انتقاد کردن و البته مثه خیلی از پیرمردای دیگه مقایسه کردن با زمان نمی دونم چی چی شاه! داشتم به حرفاش و البته توجیهات نونوا که مشخصا عذر بدتر از گناه بود، گوش می دادم که فریاد آقای پشت سرم، نظرمُ به خودش جلب کرد!

- «نه! دست نزن! گربه بده! کثیفه! پیشته پیشته! برو گربۀ بد!»

و چشمای متحیر بچه خیره شده بود به گربه ای که با ترس پا به فرار گذاشت و انور خیابون آروم گرفت! طبق معمول یه علامت سوال گنده تو سرم جوونه زد که چرا؟!

چرا ما باید به بچه هامون دشمنی با حیوونا رو یاد بدیم؟! تازه اونم حیوونای بی آزاری مثه گربه ها!!
و انوقت چجوری می شه از این بچه ها که دوست داشتن حیوونا رو هم بلد نیستن، انتظار دوست داشتن آدمای همنوعشونُ داشت؟!
چی می شد اگه اون مرد به جای فراری دادن گربه، اجازه می داد بچه ش گربه رو از نزدیک ببینه و حتی نوازشش کنه و بعد وقتی می رفت خونه بهش یاد می داد که چطور دستاشُ خوب خوب بشوره؟!

پ.ن.1: نمی دونم اون بچه از این به بعد دیگه چجوری کتاب «گربۀ من ناز نازیه» رو می خونه؟!

پ.ن.2: خاطرم نیست که این نوشته رو تو کدوم یکشنبه نوشتم! اما دیروز که داشتم اتاقمُ مرتب می کردم، پیداش کردم!

79- ظهرای تابستونی!!

sajadrashidi — Wed, 25 Jun 2008 06:44:18 GMT

دوباره ظهرای کش دار و گرم تابستونی رسید!

ظهرایی که انگار قرار نیست حالا حالاها عصر بشن!

ظهرایی که دوستشون نداشتم!

هنوزم مثه اون موقع ها از خوابیدن ظهر بدم میاد!

از سکوت کشندۀ خونه!!

با این تفاوت که تو بچه گی تموم تنهاییمُ با قدرت به یه توپ پلاستیکی شوت می کردم و حالا تو یه اتاق بیست و چند متری قدم می زنم و قدم می زنم و ... صدای کولر تو گوشمه!!

78- پنجره!!

sajadrashidi — Sat, 21 Jun 2008 04:29:18 GMT

من یه پنجره م!

یه پنجره درست روبروی چشمای تو! خیره شدی به من و همۀ حواست به منظرۀ پشت سرمه! یه عمره که قصۀ ما همینه! تو منو نمی بینی!

من یه پنجره م!

همونی که تو سرد و گرم روزگار مراقب توئه! جای نیش داغ آفتاب و مشت بی رحم تگرگ و زخم تازیانه های باد روی سینه م نقش بسته! اما بازم تو منو نمی بینی!

من یه پنجره م!

وقتی پاک و شفافم، تو با من به منظره ها خیره می شی و لبخند می زنی! اما وای از اون روزی که کدر و کثیفم! جلوی چشمام پرده می کشی و منو از حضور محروم می کنی! و در هر دوحالت بازم منو نمی بینی!

من یه پنجره م!

و حالا تنها آرزوم اینه که فقط یه بار، تو هجوم این همه منظره، منو ببینی! یه پنجره رو!!

پ.ن: تو زندگی همۀ ما هستن آدمایی که مثه پنجره می مونن! بهشون نگاه کنیم!

77- چهره ی زن در ادبیات فارسی- قسمت دوم

sajadrashidi — Wed, 18 Jun 2008 04:19:18 GMT

البته در میان شعرا، کسانی هم بودند که راه عدل و انصاف پیش گرفتند و به نوعی به مبارزه با فرهنگ غلط مردسالاری پرداختند. از این جمله اند:

۱- مفتون همدانی :
نر و ماده ندارد، شیر، شیر است/ چرا از بیشه بیرون نایی ای زن؟
اگر عیسی بود از جنس مردان/ تو مریم، مادر عیسایی ای زن

کلاس اول ما، دامن توست/ که خود فرهنگ مادرزایی ای زن

۲- امیرخسرو دهلوی:

پدرم هم ز مادر است آخر/ مادرم نیز دختر است آخر

بی پدر ممکن است شد معلوم/ چون مسیحا ز مریم معصوم

لیک بی مادر خجسته وجود/ ولدی را نگفته کس مولود

۳- اقبال لاهوری:

از اُمُومَت* پهنه شد تعمیر ما/ در خط سیمای او تقدیر ما

هست اگر فرهنگ تو معنا رسی/ حرف اُمّت* نکته ها دارد بسی

گفت آن مقصود حرف کن فکان/ زیر پای اُمّهات* آمد جهان

* اُم = مادر

۴- پروین اعتصامی:
به هیچ مبحث و دیباچه ای قضا ننوشت/ برای مرد کمال و برای زن نقصان

به گاهوارۀ مادر به کودکی بس خفت/ سپس به مکتب حکمت حکیم شد لقمان

همیشه دختر امروز، مادر فرداست/ ز مادر است میّسر، بزرگی پسران

والبته همانطور که مشخص است، تعداد شُعرایی با این دیدگاه نسبت به دیدگاه مردسالارانه کمتر است!

انگار همیشه باید تعداد حق، اندک باشد!!

76- چهره ی زن در ادبیات فارسی- قسمت اول

sajadrashidi — Sat, 14 Jun 2008 06:13:18 GMT

دیدگاه مردسالارانه در کشور ما قدمتی دیرینه دارد! و به همین دلیل این دیدگاه در میان جامعه به شدت ریشه دوانده و متاسفانه در اشعار بسیاری از شعرای ما نمود پیدا کرده است! از این جمله اند :

۱- مولوی: (زن شوم است!!)

هر بلا کاندر جهان بینی عیان/ باشد از شومیّ زن در هر مکان!

۲- فردوسی: (زن شوم است!!)

کرا از پس پرده دختر بوَد/ اگر تاج دارد بد اختر بوَد!

۳- خاقانی شروانی: (زن شوم است!! )

مرا ز زادن دختر چه خرمی باشد؟/ که کاش مادر من هم نزادی از مادر!

۴- اسدی طوسی: (زن شوم است!!)

چنین گفت دانا که دختر مباد/ چو باشد به جز خاکش افسر مباد!

۵- نظامی گنجوی: (زن مکار است!!)

زن چیست؟ نشانه گاه نیرنگ/ در ظاهر صلح و در نهان جنگ!

۶- عبدالرحمن جامی: (زن مکار است!!)

در جهان از زن وفاداری که دید؟/ غیر مکاری و غدّاری چه دید؟

۷- بابا افضل کاشانی: (زن زیانبار است!!)

گر عمر عزیز خوار خواهی، زن کن/ در دیده اگر غبار خواهی، زن کن!

۸- رهی معیری: (زن زیانبار است!!)

اگر زن نوگل باغ جهان است/ چرا چون خار سرتاپا زیان است؟!

۹- انوری: (مرد نسبت به زن برتر است!!)

بدترین مردی اندرین عالم/ به بهینه زنی دریغ بود!

۱۰- فخرالدین اسعد گرگانی: (مرد نسبت به زن برتر است!!)

زنان در آفرینش ناتمامند/ ازیرا خویش کام و زشت نامند!

۱۱- ناصرخسرو قبادیانی: (مرد نسبت به زن برتر است!!)

به گفتار زنان هرگز نکن کار/ زنان را تا توانی مرده انگار!

۱۲- ملک الشعرا بهار: (مرد نسبت به زن برتر است!!)

ای که اصلاح کار زن خواهی/ بی سبب عمر خویش می کاهی!

۱۳- سعدی: (زن را باید زد!!)

چو زن راه بازار گیرد، بزن/ وگرنه تو در خانه بنشین چو زن!

۱۴- سنایی غزنوی: (زن را باید زد!!)

اشتقاقش ز چیست دانی زن؟/ یعنی آن را به تیر تیز بزن!

۱۵- اوحدی مراغه ای: (زن را باید زد!!)

زن چو مار است زهر خود بزند/ بر سرش نیک زن که بد بزند!

همانطور که مشاهده شد شعرای بزرگی در این جمع هستند که مارا به تعجب وا می دارند! البته از ذکر نام و شعر دو تن دیگر (عطار نیشابوری و صائب تبریزی) به دلیل بیان غیرمستقیم، خودداری شد!

75- کلوچه های خاکی!!

sajadrashidi — Wed, 11 Jun 2008 03:45:18 GMT

«وقتی گرسنه باشی، سنگم می خوری!»

اینو هزار بار شنیده بودم! اما اینبار دیدم!

نمی دونم «هاييتی» کجای نقشۀ این دنیای کثیفه؟! اما می شه حدس زد تو آفریقای گرسنه ست! اونجایی که چشمای آقایون حقوق بشر (!) هیچوقت نمی بیندش!
عکس بالا، عکس کلوچه های خاکیه!!

کلوچه هایی که با خاک درست می شن و تنها کارشون پر کردن معده ست! معدۀ آدمایی که از زور گرسنگی و نداری به خوردن خاک رو آوردن! البته با اجازۀ دیکتاتورای دنیا!!

پ.ن.1: از دوران باستان حرف نمی زنم! از همین قرن بیست و یکم می گم! و از یه عده آدم که چند وجب اونطرف ترن!!

پ.ن.2: ممنونم از آرش عزیز (فتووبلاگ آبادان) که این عکسا رو در اختیار من قرار داد!

74- نیلوفر در مرداب!!

sajadrashidi — Wed, 04 Jun 2008 06:33:18 GMT

«متبرک باد نام تو»!
دختر پاک و عفیف ایرانی!
متبرک باد نام تو که کوه استقامتی در میان این همه هیولا!
که در متن این مرداب کثیف،

همچون نیلوفری نجیب و پاک ایستاده ای!
استوار و محکم!
من در مقابل تو زانو می زنم!
و تو را می ستایم!
آنهم در روزگاری که «خود را به خواب زدگان»، روسپیان جوان و کهنسالش را چونان «قدیسان» می پرستند!

برایشان دل می سوزانند!

توجیه شان می کنند!
و تو را که صبورانه و بی صدا مقاومت می کنی، نمی بینند!
«متبرک باد نام تو»!
هرآنچه که هست!!

س-ر

پانزدهم خرداد هشتادوهفت

73- اون یک فرشته نبود!!

sajadrashidi — Sat, 31 May 2008 03:28:18 GMT

داشتم تو خیابون راه می رفتم!

اون چند قدم از من جلوتر بود! با یه مانتو و دامن سفید! بوی عطرش تا ده پونزده قدمیش که من بودم میومد! چقدر این بوی عطر آشنا بود!
فکر کردم! تمام ذهنمُ مرور کردم! یعنی این بوی عطرُ کجا شنیده بودم؟! چقدر آشنا بود! هرچقدر فکر کردم به نتیجه نرسیدم! سعی کردم قیافه شُ ببینم! اما از پشت سر امکان نداشت! قدمامُ تند تر کردم! اما بهش نرسیدم! منصرف شدم! دوباره به ذهنم رجوع کردم! اما یادم نیومد!
به خیابون اصلی که رسیدیم، بوی عطر اون با بوی عطرای دیگه که همه به طرز شگفت آوری شبیه هم بودن قاطی شد! من موندم و یه خیابون و هزارتا بوی عطر شبیه به هم!!
یه پرشیا که جلوی پاش وایساد و سوار شد! تازه دوزاریم افتاد! این بوی عطر تموم اوناست! تموم اونایی که بوی عطرشون همۀ این شهرُ به تعفن کشیده!!

اون قهقهه زد و من تموم بغضمُُ تو جوی کنار خیابون بالا آوردم!!

پ.ن: نمی خواستم! نمی شد! نمی تونستم! نباید! و هزارتا فعل منفی دیگه... که به "اون" بگم "خانم" یا "دختر" خیابونی!!

72- من از تو یاد گرفتم!!

sajadrashidi — Wed, 28 May 2008 06:20:18 GMT

نزدیکای ظهر بود! با امیررضا پیاده داشتیم میرفتیم به سمت دانشگاه! تا هم امیررضا کلاساشُ شرکت کنه و هم من خاطراتمُ مرور کنم!
پیرمردُ کنار خیابون دیدم! امیررضا قبلا باهام در موردش حرف زده بود! اما دیدنش لطف دیگه یی داشت!
پیرمردی که از صبح زود تا آخر شب زیر سایۀ یه درخت تو یه کوچۀ ساکت می نشست و تنها چشم کم سوشُ به کفشا می دوخت و می دوخت و می دوخت!
فکر امیررضا بود که ازش یه عکس بگیریم! جلو رفتیم :

- «سلام حاج آقا! اجازه می دید یه عکس از شما بگیریم؟!»
پیرمرد سرشُ بالا آورد و با همون یه چشم کم سو به ما نگاه کرد و خندید تا چندتا دندون باقی مونده شم پیدا بشه! بعد با لهجۀ شیرین اصفهانیش جواب داد :

- «صَحَب اختیارین! عکسا برا پارلمان می خَین؟!!»

خندیدیم :
- «نه! همینجوری بعنوان یادگاری!»
موقع خداحافظی علاوه بر عکس یه چیز دیگه هم با خودمون بردیم! درسی که پشتکار و همّت اون پیرمرد به ما داد، به مراتب قیمتی تر از اون عکس بود!

پ.ن.1: آخرای اردیبهشت که از کار کردن زیاد (یا شایدم آدم بزرگ بودن زیاد!) خسته شدم، لباسای رسمیمُ گذاشتم یه گوشه، شلوار جین و تی شرتمُ پوشیدم، هدفون موبایلمُ هل دادم تو گوشم، لپ تاپمُ برداشتم و راهی اصفهان شدم! اونور، امیررضا، محمدرضا و مرتضی منتظرم بودن!
پ.ن.2: امیررضا بعد از مدت نسبتا زیادی وبلاگش (می خوام نمونه این سکوت) رو آپدیت کرده! بخوندیش! نوشته هاش حرف دل خیلی از ماهاست که حتی جرات فکر کردن بهشُ نداریم!